World Civilization

พบ 'หัตถ์พระเจ้า' สมัยโรมันในอังกฤษ

นักโบราณคดีค้นพบชิ้นส่วนประติมากรรมรูปมือขนาดเล็กคล้ายมือเด็กทำด้วยสัมฤทธิ์ฝังลึกลงไป 1.5 เมตรจากระดับพื้นดินปัจจุบันที่แหล่งโบราณคดีวินโดลันดา (Vindolanda) เป็นค่ายทหารโบราณสมัยโรมัน
ในมณฑลนอร์ทัมเบอร์แลนด์ ประเทศอังกฤษ (สถานที่เดียวกับที่พบสนับมือโบราณสมัยโรมัน เคยนำเสนอข่าวไปแล้วก่อนหน้านี้) จุดที่ค้นพบมือดังกล่าวอยู่ใกล้กับวิหารที่สร้างขึ้นเพื่ออุทิศถวายแด่เทพเจ้าจูปิเตอร์ โดลิเชนุส (Jupiter Dolichenus) มีการค้นพบแท่นบูชาในแหล่งโบราณคดีดังกล่าวมาแล้วตั้งแต่ปี 2009
แท่นบูชาเทพจูปีเตอร์ โดลิเชนุสที่ค้นพบในแหล่งโบราณคดีวินโดลันดาเมื่อปี 2009
ที่มาของภาพ

สภาพ 'หัตถ์พระเจ้า'เมื่อนำขึ้นมาจากแหล่งขุดค้น ก่อนทำความสะอาดตามกระบวนการอนุรักษ์โบราณวัตถุ ที่มาของภาพ

เอกสารเผยแพร่แก่สื่อมวลชนของหน่วยงานที่รับผิดชอบการขุดค้นระบุว่า “สิ่งที่ค้นพบนี้ดูเหมือนจะเป็นวัตถุจากลัทธิธรรมเนียมที่ใกล้ชิดกับเทพจูปีเตอร์ โดลิเชนุส ซึ่งเป็นเทพและรหัสยลัทธิที่แพร่หลายในจักรวรรดิโรมันจากช่วงต้นศตวรรษที่ 2 ถึงกลางศตวรรษที่ 3”

แม้ยังไม่มีข้อมูลมากนักว่าลัทธิดังกล่าวมีความเชื่ออย่างไรและบูชาอะไรเป็นพิเศษ นอกจากความเชื่อมโยงระหว่างศาสนาของโรมันกับการบูชาเทพในตะวันออกกลางในลักษณะของการผสมผสานความเชื่อระหว่างการบูชาเทพจูปีเตอร์ในฐานะราชาแห่งทวยเทพกับเทพพื้นเมืองของซีเรียโบราณเข้าด้วยกันแต่นักโบราณคดีก็พบมือลักษณะคล้ายกันนี้จากวิหารแห่งอื่น ๆ ของลัทธิบูชาเทพจูปีเตอร์ โดลิเชนุส
ซึ่งสามารถใช้เทียบเคียงได้ ทั้งนี้ ข้อสังเกตเบื้องต้น คือ มือที่มีความยาวเกือบ 4 นิ้วชิ้นนี้มีร่องรอยว่าครั้งหนึ่งเคยถือบางสิ่งไว้



'หัตถ์พระเจ้า' หลังการทำความสะอาดตามกระบวนการอนุรักษ์แล้ว ปรากฏร่องรอยว่าครั้งหนึ่งมือดังกล่าวเคยถือบางสิ่งอยู่ ที่มาของภาพ

ภาพด้านหลังของ 'หัตถ์พระเจ้า' ที่มาของภาพ

แอนดริว เบอร์ลีย์ ประธานเจ้าหน้าที่บริหารและผู้อำนวยการการขุดค้นครั้งนี้กล่าวเสริมว่า “การค้นพบครั้งนี้ช่วยสร้างความเข้าใจให้แก่เราเกี่ยวกับชีวิตในวิหารและการบูชาสักการะในลัทธิดังกล่าวด้วย”

การค้นพบครั้งนี้เกิดขึ้นเพียงไม่กี่สัปดาห์ในแผนการขุดค้นที่ใช้เวลา 5 ปี เพื่อศึกษาประวัติความเป็นมาของแหล่งโบราณคดีวินโดลันดาซึ่งเมืองชุมชนโรมันโบราณที่มีอายุอยู่ระหว่าง ค.ศ. 208-212 ในช่วง
ราชวงศ์เซเวรัน (Severan period) ทั้งนี้ ราชวงศ์ดังกล่าวเริ่มขึ้นเมื่อจักรพรรดิเซปติมุส เซเวรุส (Septimius Severus) ขึ้นครองราชย์เมื่อ ค.ศ. 193 และสิ้นสุดเมื่อจักรพรรดิอเล็กซานเดร์ เซเวรุส สวรรคตใน ค.ศ. 235 ทั้งนี้ ในช่วงราชวงศ์ดังกล่าว ลัทธิบูชาเทพจูปีเตอร์ โดลิเชนุส ได้รับการสนับสนุนจากจักรพรรดิหลายพระองค์ แต่ต้องยุติลงเมื่อจักรพรรดิมักซิมินุส ทรักซ์ (Maximinus Thrax)ขึ้นครองราชย์ต่อจากจักรพรรดิอเล็กซานเดร์

ลัทธิบูชาเทพจูปีเตอร์ โดลิเชนุส ได้รับความนิยมแพร่หลายโดยเฉพาะตามศูนย์กลางการทหารอย่างเมืองวินโดลันดา เทพดังกล่าวมักถือขวานสองคมไว้ในมือข้างหนึ่งและสายฟ้าในมืออีกข้างหนึ่ง เชื่อกันว่า
เทพดังกล่าวเป็นผู้อำนวยความสำเร็จในภารกิจทางการทหาร ทั้งนี้ มีผู้สันนิษฐานว่าประติมากรรมดังกล่าวอาจสร้างขึ้นเพื่อถวายแด่เทพเจ้าในการที่โรมันขยายอิทธิพลเข้าสู่สก็อตแลนด์และได้ชัยชนะในช่วง
ค.ศ. 209-210 ก็เป็นได้

ปัจจุบัน 'หัตถ์พระเจ้า' น้ำหนัก 2.3 กิโลกรัม ชิ้นนี้จัดแสดงไว้ที่พิพิธภัณฑ์วินโดลันดา

ประติมากรรมนูนต่ำจากกรุงโรม กำหนดอายุในศตวรรษที่ 3 รูปเทพจูปีเตอร์ โดลิเชนุส (ซ้าย)ถือขวานสองคมกับสายฟ้า กับเทพีจูโน โดลิเชนา (Juno Dolichena, ขวา, ถือกระจกกับไม้เท้า) ซึ่งเป็นการผสมผสานกันของศาสนาโรมันกับลัทธิบูชาเทพในตะวันออกกลาง ที่มาของภาพ

 
ภาพประกอบ : ชุติมณฑน์ ปทาน

อ้างอิง
https://www.history.com/news/creepy-bronze-hand-found-england-roman-cult
https://archaeologynewsnetwork.blogspot.com/2018/06/bronze-hand-attributed-to-roman-god.html#RpiUM9xkVRlrDzmt.97
https://www.independent.co.uk/news/uk/home-news/hand-of-god-ancient-roman-hadrians-wall-sculpture-bronze-found-latest-a8419131.html
https://en.wikipedia.org/wiki/Jupiter_Dolichenus


 

Comments

Latest Article